Tekenen van blaasontsteking
Onderstaande tekenen kunnen wijzen op een blaasontsteking, zowel bij katers als bij kattinnen:
Vaak naar de bak om te plassen
Klagelijk miauwen bij het plassen
Kleine beetjes plassen
Persen op de urine
Likken van de penis
Bloed bij de urine
Spoedgeval
Als uw kater NIET meer kan plassen is dit een spoedgeval. De blaas vult zich steeds verder, terwijl de urine geen kant op kan. Hiervan ondervinden de nieren schade en de blaas kan scheuren. Uw kat wordt sloom, wil niet eten en kan gaan braken. Hij loopt raar en heeft veel buikpijn. Hij zit op de bak, zit te persen, maar er komt geen druppel urine.
Uw kat kan overlijden als gevolg van hoge nierwaarden en hartritmestoornissen door een hoog kalium. De verstopping in de plasbuis (propje blaasgruis, bloed en/of slijm) moet zo snel mogelijk opgeheven worden. Omdat een kater een veel smallere plasbuis heeft dan een poes, komt dit probleem vooral voor bij katers. Als de plasbuis van uw kat verstopt is, plaatst de dierenarts een urinesonde en moet de kat aan het infuus in onze opname verblijven. Hierbij controleren we eventueel ook de nierwaarden en het kalium in het bloed.
Oorzaken van blaasontsteking
We kunnen blaasontsteking bij de kat onderverdelen in 2 grote groepen, naargelang de oorzaak:
FIC (Feliene Idiopatische Cystitis)
Deze vorm van ontsteking is verantwoordelijk voor meer dan 60% van de aandoeningen van de urinewegen bij de kat. Een zeer belangrijke rol is weggelegd voor stress in al zijn vormen: meerdere katten in huis, veranderde gewoontes, te weinig kattenbakken,... Ook overgewicht is een ernstige risicofactor.
Deze katten hervallen vaak, tenzij de stress en het overgewicht aangepakt worden.
Blaasgruis of Blaasstenen (Struviet of Oxalaat)
De tweede meest voorkomende oorzaak van blaasontsteking bij katten is kristalvorming en urinestenen. De kristallen worden in de urineblaas gevormd. Dit komt onder andere door een te hoog mineraalgehalte in de voeding en door stoornissen in het metabolisme van het dier.
Deze kristallen kunnen samenklonteren tot pijnlijke stenen. Zij zullen een chronische blaasontsteking veroorzaken door constante irritatie van de blaaswand. Ze kunnen ook samen met andere cellen en/of eiwitten in de urine pluggen vormen die het plaskanaal verstoppen.
Andere bijdragende factoren
- Overgewicht en te weinig lichaamsbeweging
- Te weinig drinken, waardoor de urine geconcentreerder wordt
- Verkeerde voeding met te veel magnesium
- Een te hoge zuurtegraad van de urine
- Minder vaak voorkomende oorzaken: poliepen in de blaas, blaastumoren en aangeboren afwijkingen van de blaas
Diagnostische onderzoeken
Echografie
Met echografie brengen we de inhoud van de blaas in beeld. Normale urine is zwart, wanneer er gruis aanwezig is in de blaas, zien we een grijze stippeling. Blaasstenen zijn ook duidelijk te zien (op dit beeldje zie je duidelijk 3 steentjes in de blaas)
Urine Onderzoek
Het urine onderzoek is onmisbaar voor een juiste diagnose. We controleren de dichtheid van de urine, gaan na of er ontsteking aanwezig is, en gaan met de microscoop op zoek naar blaasgruis.
Daarnaast sturen we de urine naar het labo om een kweek te laten uitvoeren, om zeker te zijn dat er geen bacteriële infectie aanwezig is.
Radiografie
Bij vermoeden van problemen hogerop in het urinestelsel (nieren, ureters,...) kunnen we overgaan tot radiografie om steentjes op te sporen (op deze RX is een duidelijke steen zichtbaar in de nier)
Behandeling van blaasontsteking
FIC (dus zonder gruis)
zoals Royal Canin Urinary of Hill's Metabolic Urinary Stress (wanneer ook overgewicht een rol speelt)
bv door het plaatsen van een drinkfontein voor katten. De wateropname verhogen kan ook door het aanbieden van blikvoer, dat bevat immers veel meer water dan droogvoer; u kunt ook de brokjes nat maken
Deze worden gebruikt indien het toch een bacteriële infectie betreft
Indien mogelijk zorgen voor meer beweging, door regelmatig te spelen met uw kat
Een Feliway verdamper kan helpen om de kat meer op zijn gemak te stellen. Bij meerdere katten in huis, zorgt u voor voldoende kattenbakken (vuistregel: aantal katten +1 = aantal kattenbakken)
Indien de blaaswand te fel verdikt en geïrriteerd is en daardoor zorgt voor verhoogde persdrang
Behandeling van blaasontsteking
Blaasgruis
Alle maatregelen die gelden voor FIC zijn ook hier van toepassing. Daarnaast moet het blaasgruis zelf behandeld en opgelost worden.
Struviet kan meestal behandeld worden met aangepaste voeding alleen. Deze voeding helpt het gruis op te lossen en nieuwe vorming te voorkomen.
Bij oxalaat is voeding alleen vaak niet voldoende. In veel gevallen is een chirurgische ingreep nodig om de steentjes uit de blaas te verwijderen.
Wanneer een kater niet meer kan plassen, is dit een levensbedreigende situatie.
Er is dan dringend ingrijpen nodig via:
- sondage (katheter plaatsen)
- spoelen van de blaas
Zodra de kat terug stabiel is, kan de verdere behandeling worden opgestart.
In alle gevallen is aangepaste voeding essentieel. Het doel is:
- de zuurtegraad (pH) van de urine normaliseren
- minder bouwstoffen (magnesium en calcium) aanvoeren
→ zodat kristalvorming wordt verminderd
Regelmatige urinecontroles zijn nodig om het effect van de behandeling op te volgen.
- Na 6 weken: urinecontrole
→ evaluatie van concentratie, pH en kristallen - Na 3 maanden: hercontrole
→ beslissing of terug normale voeding mogelijk is (bij voorkeur met preventieve S/O-voeding)
Bij katers wordt vaak aangeraden om de aangepaste voeding levenslang te blijven geven, omdat er risico blijft op verstopping en ernstige complicaties.
Chirurgisch ingrijpen
Bij hardnekkige gevallen van katers die regelmatig hervallen in spoedeisende blokkage, kan het nodig zijn om chirurgisch de penis te verwijderen. Er wordt dan een plasopening gemaakt onder de anus (zoals bij de kattin). Op die manier is het risico op verstopping fel verminderd omdat de nauwe doorgang door de penis weggenomen werd. Uw kat kan dan zonder pijn bij het plassen verder. Uiteraard wordt deze ingreep alleen uitgevoerd wanneer het écht niet anders kan!